Bertha 612 van Mohana van den Kroonenberg, illustraties Anne Stalinski, Querido, 6+

Bertha is dolgelukkig met de uitnodiging die ze voor een etentje krijgt. Het kaljef is gevraagd om bij mensen te komen dineren en dat vinden haar ouders helemaal niks. Het appelleert bij hen aan trauma’s waar Bertha zelf geen weet van en geen ruimte voor heeft. Ze is door het het dolle heen en al onderweg. Met de mensen die haar hebben gevraagd, krijgt ze niet echt contact. Die houden zich vooral op in de keuken. Wel blijkt ook het leuke lammetje Ted te zijn gevraagd, op wie Bertha meteen een beetje verkikkerd is. En kip Tok komt binnen stuiteren.
Wat de mensen van plan zijn met de dieren, is wel duidelijk. Ze zijn druk in de weer met vleesspiesen en steken ondertussen de barbecue aan. De drie jongen dieren zijn zich van geen kwaad bewust en genieten van een groenmaaltijd en leven zich uit op de trampoline. De lezer voelt het hele boek door de dreiging. Die wordt versterkt doordat de tekeningen van de mensen in zwartwit zijn, tegeonver de kleurrijke prenten van de dieren. Dat de drie jonge dieren niks doorhebben, is bijna gekmakend. Je wilt ze toeschreeuwen: jullie ouders hadden gelijk, pas op, ga daar weg.
Dat doen ze niet want ze hebben het te druk met het eten van bokkenpoten en spekkies. Op een geestige manier worden de menselijke en dierlijke aspecten met elkaar vermengd. Lammetje Ted heeft een bodywarmer van wol aan omdat hij net geschoren is. En de dieren vragen zich af of ze niet even hun handen moeten wassen voor het eten.
De uitkomst gaat een verrassende andere weg in als kip Tok een worm verslindt, tot afschuw van Bertha en Ted. Tok zegt nou eenmaal erg van vlees te houden waarop Bertha antwoordt: “Dat was geen vlees maar een vriend.” Uiteindelijk komen de drie dierenvrienden op een verrassende manier met de schrik vrij en staan de mensen voor schut.
Wel of geen vlees eten is een thema dat weer vaker terugkomt in kinderboeken. Denk aan de boeken over Jefferson en Abel en Olle van Janneke Schotveld dat veel nadrukkelijker activistisch is. Bertha 612 is onbekommerder en speelser, al is het gevoel van onheil steeds aanwezig. Die tegenstelling is de kracht in dit boek waarin de dynamische tekst van Mohana van den Kroonenberg en de wilde illustraties van Anne Stalinski elkaar opzwepen. Geen plaatjes bij de praatjes maar een hechte eenheid waarin het verhaal doorgaat in de illustraties die soms uitmonden in strips. De prenten van Stalinski vallen in positieve zin op door de manier waarop ze speelt met perspectief en doorkijkjes. De mensen doemen voortdurend als schimmen op. Let ook op de grappige details die een waarschuwing voor Bertha hadden moeten zijn: een koeienhuid als vloerkleed en een schilderij met een stierenvechter.
Het levert een boek vol vaart en humor op waarin mensen en dieren min of meer als gelijken worden neergezet. Bertha woont met haar ouders in een gewoon huis met een dak erop en dan kan je zomaar bij mensen gaan eten. Maar die mensen zelf blijken de dieren dan weer niet als gelijken te zien.


