‘Een bizon aan tafel’ van Pim Lammers, illustraties: Natascha Stenvert, Querido, 4+
In de vorige gezamenlijke (en rijkelijk bekroonde) samenwerking van Lammers en Stenvert dook een grote leguaan op. Nu zit er ineens een enorme bizon aan tafel van wie de vraag is wat daar doet. Zo begint de tekst: ‘Ineens zat hij / bij ons aan tafel, / niemand wist / waar hij vandaan kwam.’ Op de begeleidende prent zit de bizon tussen drie kinderen, moeder staat erbij. Hun blikken zijn geamuseerd, verwonderd en vriendelijk. Daardoor heeft zijn aanwezigheid vanzelfsprekends en geruststellends. Van de moeder krijgt hij een kom courgettesoep, van de zoon een tandenborstel uit het badkamerkastje. Dat hij blijft slapen, ligt blijkbaar voor de hand.
De volgende ochtend bakt hij pannenkoeken voor ontbijt en hij neemt zijn rol in het gezin in. Hij helpt mama met het invullen van formulieren en brengt de kinderen naar school. Zonder er veel woorden aan vuil te maken. Dat doet schrijver Pim Lammers dan ook niet. Er is een aantal tekstloze pagina’s waarop de tekeningen voor zich spreken. In tegenstelling tot het vorige boek doen hier de prenten meer het werk. Al is de spaarzame en secure tekst cruciaal.
Achterliggende vraag is uiteraard wie Bizon is, of wat hij komt doen? Via een kleine aanwijzing in het begin en halverwege middels een fotolijstje, wordt het in de allerlaatste zin benoemd: ‘We zijn eindelijk weer met z’n vijven’. Bizon vult de leegte van een afwezige vader op, waarvan niet wordt verklaard hoe die is ontstaan. Dat mag de lezer al zelf invullen. Lammers borduurt voort op zijn belangrijkste thema: de samenstelling van het gezin, waarbij het eens niet om diversiteit gaat, maar om gemis.
Het beeld van een robuuste bizon is ijzersterk. Een kolossaal dier dat veel ruimte inneemt, beetje onhandig en lomp, maar in dit verhaal wordt hij in tekst en beeld neergezet als een welkome lieverd. Hij helpt mee aan het poppenhuis en blijkt te kunnen skateboarden en stofzuigen. Natascha Stenvert won voor het boek over de leguaan een verrassende Gouden Penseel. Toch overtreft ze met dit boek zichzelf in een consequenter uitgevoerde beeldtaal. De fleurige achtergronden bij het dier zijn goed doordacht. Net als de transparantie van zijn vacht op sommige prenten.
Knap hoe een eenvoudig verteld verhaal waarin niet veel wordt geduid of verklaard, zoveel gevoel en emotie kan oproepen.
