‘Maantje verhuist de zee’ van Sjoerd Kuyper, illustraties Sanne te Loo, Hoogland & Van Klaveren, 8+
Deze bespreking stond op 27 september 2026 in het Friesch Dagblad
Sjoerd Kuyper is de toch wel verrassende winnaar van de Gouden Griffel 2026. De favoriet Krekel van Annet Schaap werd dit jaar genomineerd voor alle grote kinderboekenprijzen, maar won er geen en dat is opmerkelijk. Want in stijl, taalgebruik en verhaalopbouw stijgt Krekel er onmiskenbaar bovenuit. Een opvallend schrale oogst na de prijzenregen voor haar debuut Lampje in 2018.
De afgelopen week overleden Sjoerd Kuyper is bekend van onder andere de verfilmde boeken Het zakmes en Hotel de Grote L én van zijn reeks over Robin. Met Robin en God kreeg won hij in 1997 een Gouden Griffel. Zijn tweede goud krijgt Kuyper nu voor Maantje verhuist de zee, het vierde deel in een serie. Misschien werd het om die reden over het hoofd gezien door de meeste recensenten want er verschijnt te veel kinderboeken om ook nog alle delen van een serie te bespreken. In dit geval had het wel gemogen want het is Sjoerd Kuyper op zijn best. Poëtische taal, ingehouden humor en fraaie metaforen, zoals een scheve tand die in de mond staat ‘als een omver gereden paaltje’.
Maantje is een meisje dat in haar eigenzinnige binnenwereld vergelijkbaar is met Robin. Ze denkt veel na, stelt vragen en laat zich niet zomaar wat wijsmaken door volwassenen. In dit deel sterft haar oma en dat dwingt Maantje stil te staan bij de dood. Volgens haar moeder is er hierna een wereld die je zelf mag bedenken. Als die gedachte is dat het om een wereld gaat, waarin je iedereen terugziet, dan kom je als vanzelf in die wereld terecht.
Het biedt Maantje handvatten om op haar eigen manier om te gaan met het overlijden van haar oma. Ze droomt erover, schrijft er een verhaal over en na haar dood stuurt ze tientallen mails vanuit oma´s account aan haar vader en oom. Op een ontroerende manier geeft Kuyper het meisje woorden voor haar verlies van de oma die zo graag in zee zwom. ‘Nu verhuis ik de zee naar mijn hoofd, dan kan ze daar ook zwemmen.’ Een troostend en poëtisch verhaal over afscheid nemen met een bijzondere rol voor handpoppen. Er wordt ook nog eens wodka in gedronken en naar muziek van Robert Schumann geluisterd. En toch is het in alles een kinderboek.
